Rozstępy na piersiach: skąd się biorą i co naprawdę pomaga

Skąd się biorą rozstępy na piersiach?

Rozstępy to blizny skóry właściwej, czyli warstwy pod naskórkiem, która nadaje skórze sprężystość. Przegląd systematyczny opisuje je jako bardzo częstą postać bliznowacenia skóry. Proponowane mechanizmy to hormony, rozciąganie skóry i zmiany jej struktury.

Nie chodzi więc o brak pielęgnacji. W ciąży ryzyko rośnie przy młodszym wieku, rozstępach u mamy i większej masie ciała. Więcej o tym, jak piersi zmieniają się razem z ciałem, znajdziesz w poradniku biust po schudnięciu.

Kiedy rozstępy pojawiają się na piersiach?

Najczęściej w czterech sytuacjach: w dojrzewaniu, w ciąży, przy szybkiej zmianie masy ciała i po powiększeniu piersi implantami. Każda z nich to krótki czas, w którym piersi albo skóra wokół rosną szybciej niż zwykle.

Dojrzewanie jest dla rozstępów częstym początkiem. W badaniu 157 koreańskich uczniów w wieku 15-17 lat rozstępy miało 83,4% (77,1% dziewcząt), a pojawiały się średnio w wieku 13,8 roku. U dziewcząt były najczęściej na pośladkach, udach i łydkach. Szersze omówienie okresu dojrzewania jest w poradniku o piersiach w okresie dojrzewania.

W ciąży rozstępy dotyczą 50-90% kobiet, najczęściej na brzuchu, piersiach i udach. Opisuję to osobno w poradniku o rozstępach na piersiach w ciąży. Rozstępy mogą też pojawić się po powiększeniu piersi: w obserwacji 409 pacjentek nowe rozstępy w ciągu roku od operacji miało 4,6%, częściej młodsze kobiety, nieródki i te z rozstępami w wywiadzie.

Czym różnią się rozstępy czerwone od białych?

Czerwone rozstępy są świeże, białe są starsze. To ten sam rodzaj zmiany w dwóch fazach, a różnica ma znaczenie dla tego, jak bardzo da się je poprawić.

Czerwone lub różowe rozstępy pojawiają się na początku. Z czasem blakną i stają się jaśniejsze. W badaniu nastolatków 69,5% rozstępów było białych. Co robić, gdy rozstępy są świeże i pojawiły się nagle, opisuję w poradniku o czerwonych rozstępach na piersiach.

Infografika · Porównanie

Rozstępy czerwone i białe

Cecha Czerwone (świeże) Białe (starsze)

Wygląd Czerwone lub różowe Jaśniejsze, bez zaczerwienienia

Wiek zmiany Wczesna faza Starsza zmiana, po dłuższym czasie

Reakcja na leczenie Łatwiej je poprawić Trudniej je poprawić

Co może pomóc Laser naczyniowy zmniejsza zaczerwienienie, retinoid na receptę Mikroigłowanie i lasery mogą poprawić wygląd, żadna metoda nie jest w pełni skuteczna

Czy rozstępy na piersiach znikną?

Nie całkiem. Rozstępy to blizny, więc z czasem tracą kolor i stają się mniej widoczne, ale ślad zostaje. Przegląd 74 prac o leczeniu rozstępów pokazał, że żadna metoda nie okazała się w pełni skuteczna, a jakość badań jest niska.

Czerwone, wczesne rozstępy poprawiają się łatwiej niż białe. Jeśli chcesz zrobić cokolwiek zabiegowego, wcześniej zwykle jest łatwiej. Rozstępy nie są jednak niebezpieczne ani pilne, więc nikt nie musi decydować pod presją.

Co pomaga na rozstępy na piersiach według badań?

Najlepsze wstępne dowody mają mikroigłowanie i lasery. To zabiegi gabinetowe, a nie kosmetyki do smarowania.

W metaanalizie 11 badań mikroigłowanie dawało efekty porównywalne z laserem i lepsze niż metody nielaserowe. Po zabiegu rzadziej pojawiały się przebarwienia, ale był bardziej bolesny niż laser. Autorzy mówią o wstępnych dowodach. Lasery naczyniowe mogą zmniejszać zaczerwienienie świeżych rozstępów, a nieablacyjne lasery frakcyjne w jednym przeglądzie dawały 50-75% poprawy zmian.

Z preparatów na receptę badano tretynoinę, czyli retinoid. Przy stężeniu co najmniej 0,05% dawała do 47% poprawy, a według innego przeglądu może zmniejszać nasilenie świeżych rozstępów. Retinoidów nie wolno stosować w ciąży, a decyzję zawsze podejmuje lekarz. Cen zabiegów nie podaję, bo zależą od gabinetu. Poznasz je na konsultacji.

Infografika · Co mówią badania

Co na rozstępy mówią badania

• Brak dowodów
• Słabe dowody
• Umiarkowane dowody
• Dobre dowody

• Krem lub olejek zapobiegający rozstępom w ciąży Brak dowodów

  Cochrane: 6 badań, 800 kobiet, bez istotnej różnicy wobec placebo lub braku leczenia.Koszt: niski do średniego

• Masło kakaowe i oliwa z oliwek Brak dowodów

  Przegląd z 2015 roku uznał je za nieskuteczne.Koszt: niski

• Wąkrota azjatycka, masaż olejem migdałowym Słabe dowody

  Ograniczone dowody, że mogą zapobiegać rozstępom lub zmniejszać ich nasilenie.Koszt: niski

• Tretynoina (retinoid na receptę) Słabe dowody

  Może zmniejszać nasilenie świeżych rozstępów. Nie w ciąży.Koszt: niski do średniego

• Mikroigłowanie Słabe dowody

  Metaanaliza 11 badań: efekt porównywalny z laserem. Autorzy mówią o wstępnych dowodach.Koszt: średni do wysokiego

• Laser Słabe dowody

  Poprawia wygląd, lasery naczyniowe zmniejszają zaczerwienienie świeżych zmian. Jakość badań jest niska.Koszt: wysoki

Czy krem albo olejek zapobiegną rozstępom?

Nie, a przynajmniej nie ma na to dowodów. Przegląd Cochrane włączył 6 badań z udziałem 800 kobiet w ciąży. Kobiety stosujące preparaty miejscowe nie miały istotnie mniej rozstępów niż te, które używały placebo albo niczego. Autorzy napisali wprost, że żaden preparat nie okazał się dotąd skuteczny w zapobieganiu rozstępom.

Masło kakaowe i oliwa z oliwek nie działają. Ograniczone dowody są dla wąkroty azjatyckiej i masażu olejem ze słodkich migdałów, a dla kwasu hialuronowego są słabe. Dlatego nie warto wydawać dużo na kosmetyk obiecujący profilaktykę rozstępów.

Infografika · Mity i fakty

Mity o rozstępach na piersiach

• MitRozstępy mają tylko kobiety po ciąży.

  FaktPojawiają się też w dojrzewaniu, przy zmianie wagi i po implantach piersi.

• MitOdpowiedni krem w ciąży zapobiegnie rozstępom.

  FaktPrzegląd Cochrane nie wykazał, że którykolwiek preparat im zapobiega.

• MitRozstępy to skutek zaniedbania pielęgnacji.

  FaktW ciąży ryzyko zależy m.in. od wieku, rodzinnych skłonności i masy ciała.

• MitMasło kakaowe i oliwa to sprawdzony sposób.

  FaktWedług przeglądu z 2015 roku nie są skuteczne.

Jak dbać o skórę biustu, skoro kosmetyk rozstępów nie usunie?

Kosmetyk w prawie Unii Europejskiej służy do utrzymania skóry w dobrej kondycji, zmiany jej wyglądu i ochrony. Nie jest lekiem, więc nie może obiecywać leczenia rozstępów. Uczciwy krem może nawilżyć skórę, ale rozstępów nie usunie.

Nawilżanie ma swój sens: gliceryna poprawia nawilżenie naskórka i właściwości mechaniczne skóry. Zadbaj więc o komfort skóry, omijając brodawki, a zabiegi na rozstępy zostaw lekarzowi.

Jeśli chcesz użyć gotowego kosmetyku, przykładem jest serum Frashe marki Verdelove. To nie jest preparat na rozstępy i nie badano go pod tym kątem. Producent opisuje je jako serum do pielęgnacji skóry biustu i dekoltu. W badaniu aplikacyjnym (25 osób, 2 tygodnie, samoocena uczestników) wszyscy uczestnicy pozytywnie ocenili wygładzenie, ujędrnienie i elastyczność skóry, a nawilżenie potwierdziło 25 z 25 osób. To nie jest badanie kliniczne, a efekty mogą się różnić.

Jeśli jesteś w ciąży albo karmisz, poczekaj z serum do końca karmienia albo zapytaj położną. Kosmetyk nie jest też filtrem. Na dekolt wystawiony na słońce potrzebny jest osobny krem z filtrem, o czym piszę w poradniku o zmarszczkach na dekolcie. Skórę możesz też sprawdzić w teście skóry biustu.

Kiedy rozstępy pokazać lekarzowi?

Rozstępy zwykle nie są problemem zdrowotnym. Są jednak sytuacje, w których warto zapytać lekarza, bo przegląd wymienia rozstępy wśród skutków wielu chorób i niektórych terapii.

Gdzie sprawdzić zakres konsultacji?

Informacje o kwalifikacji i przebiegu metody zawiera opis laserowego leczenia rozstępów w Clinica Dermatologica. Zakres postępowania ustala się podczas konsultacji.

Jeżeli porównujesz różne zmiany wyglądu skóry, sprawdź też, czym różni się cellulit od rozstępów.